سمپاشی نهال عناب یکی از مراحل حیاتی در کشاورزی است که تاثیر زیادی بر سلامت درختان و کیفیت محصول دارد. اگر می‌خواهید نهال‌های عناب شما در شرایط ایده‌آل رشد کنند و از آفات و بیماری‌ها در امان باشند، باید این فرآیند را به‌درستی انجام دهید. در این راهنما، تمام نکات، مراحل و تکنیک‌های سمپاشی نهال عناب را از صفر تا صد برایتان توضیح داده‌ایم.
در این اینجا، ما به‌طور کامل از انتخاب سم مناسب تا زمان‌بندی دقیق و نحوه استفاده از تجهیزات، تمامی اطلاعات لازم را برای یک سمپاشی موفق و حرفه‌ای در اختیار شما قرار می‌دهیم. از جمله:
چگونه سمپاشی درست می‌تواند سلامت نهال شما را تضمین کند؟
چه زمانی باید سمپاشی را آغاز کنید و چرا زمان‌بندی اهمیت دارد؟
چطور محلول سم را به‌درستی آماده کنید و دوز مناسب آن را پیدا کنید؟
چگونه از تجهیزات سمپاشی به‌طور حرفه‌ای استفاده کنید تا بهترین نتیجه را بگیرید؟
این راهنما برای تمامی کشاورزان و باغداران، از مبتدی تا حرفه‌ای، طراحی شده است تا بتوانند بهترین عملکرد را در سمپاشی نهال‌های خود داشته باشند. با دنبال کردن این مراحل دقیق و کامل، نه تنها از رشد و سلامت نهال‌های خود مطمئن خواهید بود، بلکه می‌توانید درختان پرثمر و مقاوم‌تری داشته باشید.
اگر به‌دنبال داشتن نهال‌هایی سالم و مقاوم در برابر آفات و بیماری‌ها هستید، این مقاله دقیقاً همان چیزی است که نیاز دارید!

آماده‌سازی تجهیزات سمپاشی

آماده‌سازی تجهیزات سمپاشی مرحله‌ای بسیار حیاتی است که قبل از هرگونه سمپاشی باید به‌طور کامل انجام شود. اگر تجهیزات سمپاشی به‌درستی آماده نشوند، ممکن است سم به‌طور یکنواخت توزیع نشود یا حتی به گیاه آسیب برسد. در این مرحله، باید مطمئن شوی که سمپاش و تمامی ابزارها برای استفاده آماده و صحیح هستند.

بررسی سمپاش

سمپاش دستی یا موتوری: ابتدا نوع سمپاش خود را مشخص کن. اگر از سمپاش دستی استفاده می‌کنی، باید مطمئن شوی که پمپ آن به‌خوبی کار می‌کند. اگر از سمپاش موتوری استفاده می‌کنی، بررسی کن که موتور آن روشن و به‌درستی کار کند. در هر دو صورت، نازل‌ها باید سالم و بدون انسداد باشند.

بررسی نازل‌ها: نازل‌های سمپاش یکی از بخش‌های کلیدی در توزیع یکنواخت سم هستند. این نازل‌ها باید تمیز و بدون انسداد باشند. هر گونه کثیفی یا انسداد در نازل‌ها می‌تواند باعث پاشش نادرست سم شود. برای بررسی نازل‌ها، می‌توانی آن‌ها را به‌صورت دستی تمیز کنی یا با فشار آب آن‌ها را بشویی.

آزمایش سمپاش: قبل از شروع به سمپاشی در مزرعه، بهتر است سمپاش را در مکانی کوچک‌تر (مثلاً در حیاط یا محیط باز) آزمایش کنی. این کار به شما کمک می‌کند تا بررسی کنی که آیا سمپاش به‌طور یکنواخت سم را پخش می‌کند یا خیر.

بررسی میزان فشار

تنظیم فشار سمپاش: سمپاش‌ها به فشار مشخصی برای پاشش سم نیاز دارند. فشار پایین ممکن است باعث پاشش نامناسب سم و فشار بالا می‌تواند موجب آسیب به گیاهان شود. معمولاً سمپاش‌های دستی فشار قابل تنظیم دارند، اما برای سمپاش‌های موتوری باید به‌دقت فشار را تنظیم کنی تا از پاشش یکنواخت سم مطمئن شوی.

حجم و شدت پاشش: معمولاً سمپاش‌ها شدت پاشش را با استفاده از نازل‌های مختلف تنظیم می‌کنند. برای نهال‌ها که حساس هستند، معمولاً باید شدت پاشش را ملایم و در حد متوسط تنظیم کنی تا به گیاه آسیب نرسد.

بررسی ظروف و مخزن سمپاش

ظرف سمپاش: مخزن سمپاش باید کاملاً تمیز باشد. باقی‌مانده سم‌های قبلی ممکن است واکنش‌های شیمیایی ناخواسته‌ای در سم جدید ایجاد کند. قبل از استفاده از سمپاش، آن را با آب تمیز شسته و اطمینان حاصل کن که هیچ‌گونه باقی‌مانده‌ای از سم قبلی در آن وجود ندارد.

پوشش درب مخزن: بررسی کن که درب مخزن سمپاش به‌طور محکم بسته شود تا در حین سمپاشی سم از آن خارج نشود و دچار نشت نشود.

تجهیزات محافظت شخصی

در حین سمپاشی، تماس با سم می‌تواند برای سلامتی مضر باشد. پس از آماده‌سازی سمپاش، به تجهیزات ایمنی خود توجه کن:

دستکش محافظ: حتماً از دستکش‌های مخصوص سمپاشی استفاده کن که مانع تماس مستقیم سم با پوست می‌شود.

لباس محافظ: لباس‌های بلند و پوشش‌دهنده بپوش تا سم به بدنتان تماس پیدا نکند.

ماسک و عینک ایمنی: برای جلوگیری از استنشاق بخارات سم و تماس با چشم‌ها، از ماسک و عینک ایمنی استفاده کن. در صورت استفاده از سم‌های قوی، توصیه می‌شود از ماسک‌هایی با فیلتر مخصوص استفاده کنی.

آماده‌سازی محلول سم

محلول‌سازی سم: بسته به نوع سم و دستورالعمل تولیدکننده، میزان سم را به میزان معینی از آب اضافه کن. برای مثال، اگر دستورالعمل گفته است ۳۰ سی‌سی سم برای هر ۱۰۰ لیتر آب، باید این مقدار دقیقاً رعایت شود.

مخلوط کردن سم: محلول سم را به‌طور کامل هم بزن تا سم به‌طور یکنواخت در آب حل شود. برای این کار می‌توانی از یک میله یا ابزار همزن استفاده کنی.

بررسی شرایط محیطی

شرایط آب و هوایی: قبل از شروع سمپاشی، وضعیت آب و هوا را بررسی کن. سمپاشی در روزهای باد و بارانی معمولاً تاثیر کمتری خواهد داشت. بهترین زمان برای سمپاشی، صبح زود یا عصر است، زمانی که دما پایین‌تر است و باد هم کمتر است.

دما و رطوبت: دمای بیش از حد بالا یا پایین می‌تواند تاثیر سم را کاهش دهد. از سمپاشی در روزهای خیلی گرم یا سرد خودداری کن.

آزمایش مجدد قبل از سمپاشی

پس از اینکه تمامی تجهیزات سمپاشی را آماده کردی، مجدداً هرکدام از قسمت‌ها را چک کن:

آزمایش پاشش: سمپاش را روشن کرده و در مکانی کوچک‌تر (در زمین یا باغچه‌ای جدا) تست کن تا مطمئن شوی که پاشش به‌طور یکنواخت انجام می‌شود.

بررسی نشت‌ها: در صورت استفاده از سمپاش موتوری، باید اطمینان حاصل کنی که هیچ‌گونه نشت یا خرابی در قسمت‌های مختلف سمپاش وجود ندارد.

با انجام این مراحل آماده‌سازی، می‌توانی مطمئن باشی که سمپاشی به‌طور صحیح و مؤثر انجام خواهد شد. پس از این مرحله، می‌توانی به مرحله بعدی، یعنی انتخاب سم مناسب، بروی.

انتخاب سم مناسب

انتخاب سم مناسب برای سمپاشی نهال عناب یکی از مهم‌ترین و حساس‌ترین مراحل در مراقبت از درختان است. سم‌های مختلف برای هدف‌های خاصی طراحی شده‌اند و باید با دقت و بر اساس شرایط موجود انتخاب شوند تا بهترین نتیجه را برای سلامت درختان و محصول به‌دست آورید. در این بخش، تمام نکات و اصولی که باید در انتخاب سم برای نهال عناب مد نظر قرار دهید، به‌طور کامل توضیح داده می‌شود.

شناسایی آفات و بیماری‌ها

قبل از انتخاب هر نوع سم، اولین قدم این است که دقیقاً شناسایی کنید که چه آفات یا بیماری‌هایی ممکن است به نهال عناب شما آسیب بزنند. شایع‌ترین آفات و بیماری‌هایی که ممکن است برای نهال‌های عناب مشکل‌ساز شوند عبارتند از:

حشرات: مانند کرم‌ها، مگس‌های سفید، و شپشک‌ها.

بیماری‌های قارچی: بیماری‌هایی چون قارچ سیاه یا قارچ‌های پوسیدگی ریشه.

بیماری‌های ویروسی: مانند بیماری‌های لکه‌دار برگ.

بیماری‌های باکتریایی: مثل بیماری‌هایی که از طریق زخم‌های ناشی از آفات به درخت منتقل می‌شوند.

اگر شما به‌درستی شناسایی کنید که چه مشکلی در درختان وجود دارد، می‌توانید سم مناسب را انتخاب کنید.

انتخاب سم بر اساس نوع مشکل

بسته به اینکه مشکل شما ناشی از آفات، قارچ‌ها یا بیماری‌های باکتریایی است، باید سم خاصی را انتخاب کنید. در اینجا انواع مختلف سم‌ها برای مشکلات مختلف آورده شده است:

حشره‌کش‌ها (Insecticides): این سم‌ها برای کنترل حشرات مختلف طراحی شده‌اند.

سم‌های سیستمیک: این سم‌ها توسط گیاه جذب می‌شوند و به تمام قسمت‌های گیاه منتقل می‌شوند. این نوع سم‌ها برای حشراتی که از درخت تغذیه می‌کنند و به عمق گیاه نفوذ می‌کنند، بسیار مؤثر هستند.

سم‌های تماسی: این سم‌ها مستقیماً بر روی آفات اعمال می‌شوند و بیشتر برای حشرات سطحی مانند شپشک‌ها و مگس‌ها مؤثر هستند.

قارچ‌کش‌ها (Fungicides): برای کنترل بیماری‌های قارچی به‌ویژه در شرایط رطوبتی و بارانی استفاده می‌شوند.

این سم‌ها به‌طور کلی برای جلوگیری از انتشار بیماری‌هایی مانند قارچ‌های ریشه‌ای یا قارچ‌های عامل پوسیدگی برگ‌ها به کار می‌روند.

دو نوع اصلی قارچ‌کش‌ها وجود دارند:

قارچ‌کش‌های پیشگیرانه: از ابتدای فصل برای پیشگیری از بیماری‌های قارچی استفاده می‌شوند.

قارچ‌کش‌های درمانی: زمانی که بیماری قارچی در گیاه مشاهده شود، برای درمان استفاده می‌شوند.

باکتری‌کش‌ها (Bactericides): این سم‌ها برای کنترل بیماری‌های ناشی از باکتری‌ها طراحی شده‌اند.

برای بیماری‌هایی مانند لکه‌دار شدن برگ‌ها یا پوسیدگی ساقه‌ها که عامل آن‌ها باکتری است، مفید هستند.

علف‌کش‌ها (Herbicides): در صورتی که در اطراف نهال عناب علف‌های هرز زیادی رشد کرده باشد، می‌توانید از علف‌کش‌ها استفاده کنید.

این سم‌ها به کنترل و حذف علف‌های هرز کمک می‌کنند که ممکن است با نهال‌ها رقابت کنند و رشد آن‌ها را مختل کنند.

نوع سم و اثرات آن

سم‌های طبیعی (آرگانیک): این سم‌ها معمولاً از مواد طبیعی مانند روغن‌ها یا عصاره‌های گیاهی تهیه می‌شوند. این نوع سم‌ها کمتر برای محیط زیست مضر هستند، ولی معمولاً تاثیر آن‌ها کمی ضعیف‌تر از سم‌های شیمیایی است.

سم‌های شیمیایی: این سم‌ها تاثیر سریعتری دارند، اما ممکن است به محیط زیست آسیب بزنند. استفاده بیش از حد از سم‌های شیمیایی می‌تواند باعث ایجاد مقاومت در آفات و مشکلات زیست‌محیطی شود.

سم‌های سیستمیک یا تماسی؟

سم‌های سیستمیک: این سم‌ها توسط گیاه جذب می‌شوند و به تمام قسمت‌های گیاه منتقل می‌شوند. برای آفات یا بیماری‌هایی که به داخل گیاه نفوذ می‌کنند، این سم‌ها مناسب هستند.

سم‌های تماسی: این سم‌ها باید مستقیماً بر روی آفات یا بیماری‌ها پاشیده شوند. این سم‌ها معمولاً برای آفات سطحی مؤثر هستند.

تاثیر بر روی گرده‌افشانی و محیط زیست: برخی سم‌ها می‌توانند گرده‌افشان‌ها مانند زنبورها را آسیب بزنند. اگر نهال‌های عناب شما گل‌دهی دارند یا در فصل گرده‌افشانی هستند، باید از سم‌هایی استفاده کنید که برای گرده‌افشان‌ها بی‌ضرر باشند.

دوز و نحوه استفاده

بیشتر سم‌ها دستورالعمل‌های دقیقی برای استفاده دارند که باید به‌دقت آن‌ها را رعایت کنید. در این دستورالعمل‌ها میزان مصرف سم بر اساس حجم آب و نوع آفت یا بیماری مشخص می‌شود. استفاده زیاد از سم می‌تواند به گیاه آسیب برساند یا موجب آلودگی محیط شود.

برای محاسبه دوز دقیق سم:

دستورالعمل‌های روی بسته‌بندی سم را مطالعه کن.

از دستگاه‌های اندازه‌گیری دقیق (مثلاً پیپت‌ها یا قاشق‌های اندازه‌گیری) برای اندازه‌گیری سم استفاده کن.

همیشه سم را در حجم مناسبی از آب حل کن تا از پاشش یکنواخت آن روی گیاه اطمینان حاصل کنی.

خرید سم از منابع معتبر

سم‌های تقلبی و بی‌کیفیت می‌توانند اثرات منفی زیادی داشته باشند، از جمله کاهش تاثیرگذاری یا آسیب به گیاهان. بنابراین، مهم است که سم‌ها را از فروشگاه‌های معتبر و تامین‌کنندگان شناخته‌شده خریداری کنی. همچنین، مطمئن شو که تاریخ انقضا و شرایط نگهداری سم را بررسی کرده‌ای.

مشورت با متخصصان

اگر در انتخاب سم مناسب برای نهال‌های عناب خود دچار شک و تردید شدی، مشاوره با متخصصان کشاورزی یا مهندسین کشاورزی می‌تواند بسیار مفید باشد. آن‌ها می‌توانند بر اساس شرایط آب و هوایی، نوع آفات، و وضعیت زمین شما بهترین پیشنهادها را برای انتخاب سم ارائه دهند.

جمع‌بندی

انتخاب سم مناسب برای نهال عناب یک فرآیند دقیق و مهم است که باید بر اساس نوع آفات، بیماری‌ها، شرایط محیطی و نوع گیاه انجام شود. با رعایت نکات فوق، می‌توانی سم مناسبی برای نهال‌های عناب خود انتخاب کنی و آن‌ها را در برابر آفات و بیماری‌ها محافظت کنی تا رشد سالم و پرباری داشته باشی.

محاسبه دوز مناسب سم

محاسبه دوز مناسب سم یکی از مراحل حیاتی در سمپاشی است که باید با دقت انجام شود. دوز صحیح سم تأثیر مستقیم بر سلامت گیاه و موفقیت سمپاشی دارد. استفاده از سم به مقدار کم می‌تواند اثر مطلوبی نداشته باشد، در حالی که استفاده بیش از حد ممکن است به گیاه آسیب بزند یا محیط زیست را آلوده کند. در این بخش، نحوه محاسبه دقیق دوز مناسب سم را برای سمپاشی نهال عناب به‌طور کامل توضیح می‌دهیم.

مطالعه دستورالعمل سم

قبل از هر چیزی، اولین مرحله برای محاسبه دوز مناسب سم، مطالعه دقیق دستورالعمل‌های تولیدکننده سم است. بر روی هر بسته‌بندی سم، اطلاعات دقیقی در مورد میزان مصرف آن برای شرایط مختلف، نوع آفات و بیماری‌ها و همچنین نحوه رقیق‌سازی سم با آب وجود دارد. دستورالعمل‌های روی بسته‌بندی سم معمولاً به شما می‌گویند که به ازای هر لیتر آب چه مقدار سم باید اضافه شود. این اطلاعات اولین گام در محاسبه دوز صحیح است.

بررسی نوع سم و نحوه اثرگذاری آن

نوع سم و نحوه اثرگذاری آن نیز در محاسبه دوز تاثیر دارد. به‌طور کلی، سم‌ها به دو دسته تقسیم می‌شوند:

سم‌های تماسی: این سم‌ها باید به‌طور مستقیم بر روی آفات یا بیماری‌ها پاشیده شوند و اثر آن‌ها پس از تماس فوری آغاز می‌شود.

سم‌های سیستمیک: این سم‌ها از طریق ریشه یا برگ‌ها جذب گیاه می‌شوند و به تمام بخش‌های گیاه منتقل می‌شوند.

برای سم‌های سیستمیک، ممکن است دوز مصرفی نسبت به سم‌های تماسی کمی متفاوت باشد، زیرا سم باید وارد سیستم گیاه شود و از طریق آن به آفات برسد.

محاسبه دوز سم برای مقدار آب مورد استفاده

مقدار آب مورد نیاز برای سمپاشی بستگی به مساحت باغ، نوع نهال‌ها و میزان پوشش گیاه دارد. به‌طور معمول، برای هر ۱۰۰ متر مربع باغ، به‌طور میانگین حدود ۲۰۰ تا ۴۰۰ لیتر آب نیاز است (البته این مقدار ممکن است بسته به شرایط متغیر باشد). حالا برای محاسبه دوز دقیق سم، باید اطلاعاتی که از دستورالعمل روی بسته‌بندی سم بدست آمده است را در نظر بگیریم.

نحوه محاسبه دوز سم

تعیین میزان آب مورد نیاز: برای محاسبه دوز سم، ابتدا باید مقدار آب مورد نیاز برای سمپاشی را مشخص کنی. برای مثال:

اگر قصد داری ۲۰۰ لیتر آب برای سمپاشی آماده کنی، باید این مقدار را در نظر بگیری.

مقدار سم برای مقدار آب: سپس باید مقدار سم لازم برای حجم آب مورد نظر را محاسبه کنی. مثلاً، اگر دستورالعمل سم می‌گوید که باید ۳۰ سی‌سی سم در ۱۰ لیتر آب حل شود، برای ۲۰۰ لیتر آب، به این صورت عمل خواهی کرد:

زمان‌بندی سمپاشی نهال عناب

چرا زمان‌بندی در سمپاشی مهم است؟

زمان درست سمپاشی، نصفِ نتیجه است. اگر زمان را اشتباه انتخاب کنید:

سم روی برگ/آفت نمی‌نشیند (باد، باران، گرما)

اثر سم کم می‌شود یا می‌سوزاند

آفت در مرحله‌ای نیست که سم روی آن جواب بدهد

بهترین زمان روز برای سمپاشی (ساعت مناسب)

بهترین بازه‌ها:

صبح زود (بعد از خشک شدن شبنم)

عصر نزدیک غروب

چرا این دو زمان بهترند؟

هوا خنک‌تر است و تبخیر کمتر می‌شود

برگ‌ها فرصت جذب بهتر دارند

باد معمولاً کمتر است

زمان‌های بد (اجتناب کنید):

ظهر و ساعات گرم (خطر سوختگی برگ و تبخیر بالا)

وقتی باد زیاد است (پاشش پراکنده و هدررفت سم)

شرط‌های آب‌وهوایی قبل از سمپاشی

قبل از شروع، این چک‌لیست را داشته باشید:

باد کم (تا محلول دقیق روی نهال بنشیند)

باران در پیش نباشد (حداقل چند ساعت بعدش باران نبارد)

گرمای شدید نباشد (نهال استرس می‌گیرد و برگ حساس‌تر می‌شود)

زمان‌بندی براساس مرحله رشد نهال عناب

زمان سمپاشی را با وضعیت نهال هماهنگ کنید:

بعد از شروع رشد و برگ‌دهی: معمولاً زمان شروع کنترل آفات مکنده و قارچ‌هاست.

مرحله رشد فعال و شاخ‌ و برگ زیاد: دقت بیشتر لازم است چون سطح تماس بیشتر شده و آفات سریع‌تر تکثیر می‌شوند.

نزدیک گل‌دهی/تشکیل میوه (در نهال‌های وارد فاز باردهی): باید خیلی محتاط باشید و از سم‌های سازگار با این مرحله استفاده شود.

نکته مهم: در نهال‌های خیلی جوان، حساسیت بیشتر است؛ پس زمان خنک‌تر و دوز دقیق‌تر اهمیت دوچندان دارد.

زمان‌بندی بر اساس چرخه آفت یا بیماری

قانون طلایی: سم را وقتی بزن که آفت در مرحله حساس‌تر است.
مثلاً خیلی از آفات در مراحل اولیه (لاروهای جوان یا شروع آلودگی) راحت‌تر کنترل می‌شوند؛ اگر دیر شود، نیاز به تکرار یا سم قوی‌تر بالا می‌رود.

فاصله تکرار سمپاشی (هر چند روز یک‌بار؟)

فاصله تکرار به این‌ها بستگی دارد: نوع سم (تماسی یا سیستمیک) شدت آلودگی بارندگی و شست‌وشوی سم رشد جدید نهال (برگ‌های جدید بدون پوشش می‌مانند)

قاعده عملی: اگر آلودگی فعال است، معمولاً یک نوبت کافی نیست و باید طبق دستور سم یا توصیه کارشناس، نوبت بعدی زمان‌بندی شود.

بهترین زمان بعد از آبیاری یا قبل از آبیاری؟

بهتر است نهال تشنه نباشد (نهالِ تحت تنش، حساس‌تر است)

اما بلافاصله بعد از آبیاری سنگین هم خوب نیست اگر رطوبت بالا باعث افزایش بیماری‌های قارچی شود

پیشنهاد کاربردی:آبیاری را طوری تنظیم کنید که نهال در حالت طبیعی و بدون تنش باشد و سمپاشی در هوای خنک انجام شود.

اشتباهات رایج در زمان‌بندی سمپاشی

سمپاشی در باد

سمپاشی درست قبل از باران

سمپاشی در گرمای ظهر

شروع سمپاشی وقتی آلودگی خیلی شدید شده

رعایت نکردن فاصله تکرار طبق دستور سم

شروع سمپاشی نهال عناب

بررسی شرایط محیطی قبل از شروع

قبل از اینکه حتی سمپاش را روشن کنید، این موارد را حتماً چک کنید:

هوا خنک و پایدار باشد (صبح زود یا عصر)

باد نداشته باشد یا خیلی ملایم باشد

احتمال بارندگی حداقل تا ۲۴ ساعت بعد وجود نداشته باشد

نهال‌ها تشنگی شدید نداشته باشند (بهتر است روز قبل آبیاری شده باشند)

پوشیدن تجهیزات ایمنی

قبل از شروع سمپاشی:

دستکش

ماسک یا پارچه چندلایه

عینک محافظ

لباس آستین‌بلند
❗ حتی برای سم‌های ضعیف هم این مرحله را حذف نکنید

تست اولیه سمپاش

سمپاش را روشن کنید و چند ثانیه روی زمین یا علف‌ها تست بگیرید

بررسی کنید:

پاشش یکنواخت است

نازل چکه نمی‌کند

فشار نه خیلی زیاد است نه خیلی کم

تعیین جهت حرکت سمپاشی

همیشه خلاف جهت باد حرکت کنید

مسیر را طوری انتخاب کنید که:

روی محل سمپاشی‌شده راه نروید

هیچ نهالی جا نماند

بهترین روش: ردیفی و منظم

فاصله صحیح نازل تا نهال

فاصله مناسب نازل با شاخ‌وبرگ نهال: ۳۰ تا ۵۰ سانتی‌متر

نزدیک‌تر از این:خطر سوختگی

مصرف بیش از حد سم

دورتر از این:پوشش ناقص و بی‌اثر شدن سم

روش صحیح سمپاشی هر نهال

برای هر نهال این ترتیب را رعایت کنید:ابتدا از پایین نهال شروع کنید

به‌آرامی به سمت بالای شاخسار بروید

یک دور کامل اطراف نهال را بپاشید

سپس تمرکز روی: زیر برگ‌ها

سرشاخه‌های جوان

محل اتصال شاخه‌ها

سرعت حرکت و کنترل دست

حرکت دست باید یکنواخت و آرام باشد

نه آن‌قدر سریع که برگ‌ها خیس نشوند

نه آن‌قدر کند که سم از برگ چکه کند

هدف: برگ‌ها براق و نم‌دار بدون چکه کردن

میزان پاشش استاندارد

سمپاشی درست یعنی: تمام سطح برگ‌ها و شاخه‌ها پوشیده شود

محلول از برگ‌ها نریزد

خاک اطراف نهال خیس نشود (مگر سم خاک‌مصرف باشد)

توجه به نهال‌های جوان و حساس

فشار سمپاش را کم‌تر از درختان بالغ تنظیم کنید

روی برگ‌های تازه و نازک: پاشش ملایم‌تر توقف طولانی نداشته باشید

هم زدن محلول حین سمپاشی

اگر سمپاش دستی است: هر چند دقیقه یک‌بار مخزن را تکان دهید

اگر وقفه افتاد: قبل از ادامه، حتماً محلول را دوباره هم بزنید

این کار مانع ته‌نشینی و نابرابری دوز می‌شود

خطاهای رایج هنگام شروع سمپاشی

سمپاشی در باد → پخش سم و کاهش اثر

پاشش زیاد روی یک نقطه → سوختگی برگ

بی‌توجهی به زیر برگ‌ها → باقی ماندن آفت

فشار زیاد → آسیب به نهال

پایان سمپاشی

بعد از اتمام: سمپاش را در محل امن خالی و شست‌وشو دهید

دست و صورت را با آب و صابون بشویید

لباس‌ها جداگانه شسته شوند

مراقبت‌های پس از سمپاشی نهال عناب

جلوگیری از ورود افراد و دام‌ها

حداقل تا ۲۴ ساعت پس از سمپاشی: افراد غیرمسئول ,کودکان ,دام‌ها وارد باغ نشوند.

اگر سم قوی یا سیستمیک بوده، این زمان را به ۴۸ ساعت افزایش دهید.

جلوگیری از آبیاری و شست‌وشوی سم

تا ۲۴ ساعت پس از سمپاشی: آبیاری نکنید آب روی شاخ‌وبرگ نریزید

باران یا آبیاری زودهنگام باعث: شسته شدن سم کاهش شدید اثر آن می‌شود

بررسی وضعیت نهال‌ها در ساعات اول

چند ساعت بعد از سمپاشی نهال‌ها را بررسی کنید: پژمردگی غیرعادی ,لکه‌های سوختگی روی برگ جمع شدن یا تغییر رنگ برگ‌ها

در صورت مشاهده علائم شدید: در سمپاشی‌های بعدی دوز را کاهش دهید یا فاصله زمانی را بیشتر کنید

زمان مناسب آبیاری بعد از سمپاشی

معمولاً ۲۴ تا ۴۸ ساعت بعد از سمپاشی آبیاری انجام شود اگر هوا خیلی گرم است: آبیاری سبک از پای نهال (نه روی برگ)

آبیاری صحیح کمک می‌کند: استرس نهال کاهش یابد رشد دوباره بهتر انجام شود

عدم هرس و جابجایی نهال

حداقل تا ۳ تا ۵ روز پس از سمپاشی: هرس انجام ندهید نهال جابه‌جا نشود

هرس زودهنگام باعث: ورود سم به زخم افزایش آسیب به نهال می‌شود

تکرار سمپاشی و فاصله زمانی

معمولاً بررسی اثر سم بعد از: ۳ تا ۷ روز (بسته به نوع سم)

اگر آفت هنوز فعال است: سمپاشی دوم طبق توصیه برچسب سم انجام شود

سمپاشی زودتر از موعد: خطر مسمومیت نهال مقاوم شدن آفت

بررسی موفقیت سمپاشی

بعد از چند روز بررسی کنید: کاهش جمعیت آفت توقف پیشرفت بیماری سالم ماندن برگ‌های جدید
اگر نتیجه ضعیف بود: احتمالاً یکی از این موارد بوده: دوز کم , زمان نامناسب , پوشش ناقص , مقاومت آفت

شست‌وشو و نگهداری سمپاش

بلافاصله بعد از اتمام کار: مخزن را کاملاً تخلیه کنید ۲ تا ۳ بار با آب تمیز بشویید نازل و فیلتر را جداگانه تمیز کنیدسمپاش را در جای خشک و سایه نگهداری کنید

مدیریت باقی‌مانده محلول سم

محلول باقی‌مانده را: داخل جوی آب , چاه ,کانال هرگز نریزید

اگر مقدار کم است: طبق دستور سم، روی همان باغ و همان هدف مصرف شود

ظروف سم: سوراخ شده دفن یا تحویل مراکز جمع‌آوری شوند

ثبت اطلاعات سمپاشی (کار حرفه‌ای)

بهتر است یادداشت کنید: تاریخ سمپاشی نام سم و دوز مصرفی نوع آفت یا بیماری

نتیجه سمپاشی این کار در دفعات بعد: خطا را کم می‌کند هزینه را کاهش می‌دهد

تقویت نهال پس از سمپاشی

۵ تا ۷ روز بعد (در صورت نیاز): محلول‌پاشی کودهای ریزمغذی ملایم یا کودهای تقویتی توصیه‌شده

این کار کمک می‌کند: استرس سم کمتر شود رشد نهال سریع‌تر برگردد

نکات مهم و هشدارهای پایانی

سمپاشی بیش‌ازحد = نتیجه بهتر نیست

دوز بالا = خطر سوختگی و ضعف نهال

همیشه: دستور برچسب سم فاصله تا برداشت (PHI) را رعایت کنید

 

نگهداری و ذخیره‌سازی سم

انتخاب محل مناسب برای نگهداری سم

سموم باید در محل جداگانه، امن و قفل‌دار نگهداری شوند.

محل نگهداری باید: دور از خانه مسکونی

دور از مواد غذایی، علوفه و بذر

دور از دسترس کودکان و دام‌ها باشد.

بهترین مکان: انباری خشک دارای تهویه بدون رطوبت و نور مستقیم خورشید

شرایط دما و رطوبت

دمای مناسب نگهداری اغلب سموم: ۵ تا ۳۰ درجه سانتی‌گراد

از نگهداری سم در: گرمای شدید یخ‌ زدگی خودداری کنید.

رطوبت زیاد باعث: فاسد شدن سموم پودری کلوخه شدن و کاهش اثر سم می‌شود.

نگهداری سم در ظرف اصلی

سم را حتماً در بسته‌بندی اصلی کارخانه نگه دارید.

هرگز سم را: در بطری نوشابه ظروف آب یا ظروف بدون برچسب نریزید.

برچسب سم باید: سالم , خوانا و قابل تشخیص باشد.

جداسازی انواع سموم

سم‌ها را بر اساس نوع جدا نگه دارید: حشره‌کش‌ها , قارچ‌کش‌ها ,علف‌کش‌ها

علف‌کش‌ها را ترجیحاً: در قفسه جداگانه  نگهداری کنید تا خطر آلودگی ناخواسته کاهش یابد.

ایمنی فردی هنگام نگهداری سم

هنگام جابه‌جایی سم: دستکش بپوشید

پس از تماس با بسته سم: دست‌ها شسته شوند

در محل نگهداری: غذا نخورید سیگار نکشید

بررسی دوره‌ای سموم

هر چند ماه یک‌بار: تاریخ انقضا را بررسی کنید

بسته‌ها را از نظر نشتی یا بادکردگی کنترل کنید

سم تاریخ‌گذشته: اثر ندارد یا خطرناک‌تر می‌شود

نحوه نگهداری سم‌های بازشده

پس از باز شدن: درب ظرف را کاملاً محکم ببندید از نفوذ هوا و رطوبت جلوگیری کنید

سم‌های پودری: در صورت امکان داخل کیسه دربسته ثانویه قرار گیرند

روی بسته بازشده: تاریخ باز شدن نوشته شود

نگهداری سموم مایع

بطری‌ها باید: ایستاده نگهداری شوند درب آن‌ها نشتی نداشته باشد

از قرار دادن سم مایع در نزدیکی: منابع حرارتی شعله خودداری کنید.

نگهداری سموم در فصل‌های مختلف

تابستان: محافظت از گرمای زیاد

زمستان: جلوگیری از یخ‌زدگی

تغییرات شدید دما باعث: تجزیه سم کاهش کارایی آن می‌شود

دفع و امحای سم‌های غیرقابل مصرف

سم تاریخ‌گذشته یا فاسد: هرگز در طبیعت رها نشود داخل جوی آب یا چاه ریخته نشود

ظروف خالی سم: سه بار شسته شوند سوراخ شوند طبق دستورالعمل محلی دفع شوند

ثبت و مدیریت موجودی سم

بهتر است دفتر یا لیست داشته باشید شامل: نام سم ,تاریخ خرید ,تاریخ انقضا مقدار باقی‌مانده

این کار کمک می‌کند: سم اضافی نخرید از مصرف سم فاسد جلوگیری شود

نکات مهم و هشدارهای پایانی

سم = ماده خطرناک، نه وسیله معمولی

نگهداری نادرست = خطر برای انسان، دام و محیط زیست

همیشه: برچسب سم و توصیه تولیدکننده ملاک اصلی باشد.

نکات پایانی

سمپاشی آخرین راه است، نه اولین

قبل از سمپاشی: آفت را دقیق شناسایی کنیدو شدت آلودگی را بررسی کنید

سمپاشی بی‌مورد: هزینه را بالا می‌برد وبه نهال آسیب می‌ زند آفات را مقاوم می‌کند

دقت مهم‌تر از مقدار سم است

سم بیشتر = نتیجه بهتر

سمپاشی اصولی یعنی: دوز درست ,زمان مناسب

پوشش کامل رعایت همین سه اصل، اثر سم را چند برابر می‌کند.

همیشه برچسب سم را مرجع قرار دهید

دستور مصرف کارخانه: اولویت اول ,حتی مهم‌تر از تجربه قبلی

دوز، فاصله تکرار و هشدارها را: دقیق اجرا کنید

سلامت نهال در اولویت است

نهال‌های جوان حساس‌تر هستنداز:سمپاشی در گرمای شدید , تکرار بیش‌ازحد فشار بالای سمپاش خودداری کنید

ایمنی شخصی را ساده نگیرید

استفاده از: دستکش , ماسک , لباس مناسب الزامی است

سلامتی شما از هر محصولی مهم‌تر است.

ثبت اطلاعات، کار حرفه‌ای‌هاست

یادداشت سمپاشی‌ها کمک می‌کند: اشتباهات تکرار نشود

برنامه سمپاشی بهینه شود , تاریخ، نام سم و نتیجه را ثبت کنید.

به طبیعت احترام بگذارید

از ریختن سم در: آب , خاک آزاد محیط اطراف خودداری کنید

مصرف درست سم: به نفع باغ , به نفع محیط زیست , به نفع سلامت انسان است

در صورت شک، مشورت کنید

اگر نوع آفت را نمی‌شناسید نتیجه سمپاشی ضعیف بوده نهال واکنش غیرعادی نشان داده قبل از تکرار سمپاشی، مشورت بگیرید.

جمع‌بندی نهایی

سمپاشی موفق نهال عناب یعنی: شناخت درست مشکل آماده‌سازی اصولی اجرای دقیق مراقبت صحیح بعد از سمپاشی با رعایت این موارد، می‌توانید با کمترین مصرف سم، بیشترین نتیجه را بگیرید و نهال‌هایی سالم و پربازده داشته باشید.